Arıkuşu - Bee-eater - Merops apiaster
Açık alanların ve kum yarlarının sivri gagalı, uzun gövdeli ve uzun kuyruklu bir kuşudur. Sığırcık benzeri uzun, üçgen şekildeki kanatlarını süzülürken düz tutar ve ani hızlanma sağlayacak şekilde geriye ya da aşağıya doğru hafif vuruşlar yapar. Üst tarafı kırmızı-kahverengi, omuzları altın rengi, boğazı parlak sarı, boğaz kenarları siyah, alt tarafı yeşil-mavidir. Kanat altı gümüş renginden açık bakır rengine kadar değişir, firar hattı siyahtır. Sesi berrak, tatlı ve sık tekrarlı bir ‘prup prup’.
Gri Balıkçıl - Grey Heron - Ardea cinerea
Büyük, soluk renkli olan gri balıkçılların kalın ve kama şeklinde gagaları ve dik durdukları zaman genellikle geriye çektikleri kambur ve uzun boyunları vardır. Genellikle sudan uzak kuru toprak üzerinde ve bazen de gruplar halinde dururlar. Erişkinler lekesiz soluk gri, beyaz ve gri-siyahtırlar, siyah sürmesinin kestiği beyaz başı ve başının her iki yanında küçük süs tüyleri vardır. Boynu ve göğsü beyaz, boynunun ön alt tarafı siyah benekli, böğrü siyahtır. Ergeni daha gri, daha mat ve başı soluk gridir. Gagası yeşile çalan sarıdır ve ilkbaharda pembe ya da turuncuya döner. Çok yavaş uçar ve uçarken kanatlarını aşağıya doğru büker, başını geriye doğru çeker ve bacaklarını arkaya uzatır. Bazen başını öne doğru uzatarak kısa mesafeler uçabilir. Ağaç tepelerinde kolonileşip çalı çırpıdan yapmış oldukları büyük yuvalarına doğru alçalırlarken daha akrobatiktirler. Uçuş esnasında sesi sert bir çığlıktır “kraank”; gaga takırdaması ve koloniden gelen diğer sesler de duyulur.
Gökkuzgun - Roller - Coracias garrulus
İnce yapılı, küçük karga boyutunda bir kuştur. Sıklıkla teller ya da alçak ağaçlar üzerinde bulunur. Gagası kalın ve koyu, kuyruğu kısa ve kare, kanatları ise oldukça uzun ve küt uçludur. Açık turkuaz mavisidir, alt tarafı daha yeşil ve yaz başında parlaktır. Sırtı açık kızıldır. Uçuşta köşeli kanadının parlak mavi, mor ve siyah renklerini gözler önüne serer. Genci ve kışın daha mattır. Taklalar atarak uçtuğu kur sırasında sesi haşin, tekrarlı ve törpü sesini andıran bir ‘hak hak’.
Boyunçeviren - Wryneck - Jynx torquilla
Ağaçkakana benzeyen tuhaf bir kuştur, gagası kısa ve sivri, başı yuvarlak, kuyruğu oldukça uzundur. Yerde zıplar, ağaç dallarına tırmanır. Sırtı gri, kahverengi ve kirli sarı renklerde sık desenlidir, sırtının ortasında uzun ve koyu renk bir çizgi vardır. Alt tarafı ince çizgili, boğazı altın rengi-kremdir. Kuyruğu geniş ve sık çizgilidir. Sesi tiz, yumuşak, genizden gelen ve kişnemeyi andıran bir ‘kii-kii-kii-kii-kii’.
Büyük Kamışçın - Great Reed Warbler - Acrocephalus arundinaceus
Uzun sazlıkların iri bir kamışçınıdır, büyüklüğü neredeyse öter ardıç kadardır. Saz kamışçınına benzer, ancak gözünün üzerinde açık renk daha belirgin bir çizgiye, koyu renk sürmeye ve daha büyük, kalın ve koyu kenarlı gagaya sahiptir. Açık kum rengi-kahverengi kuyruğunu genellikle yelpaze şeklinde çok hafif açık tutar. Öterken tepesi sivridir. Ötüşü ısrarlı bir ritm ile gür, sert, kurbağa tonunda ve tekrarlıdır ‘gırrık, gırrık, gırrık, krik, krik, krik, cik, cik, cerk, cerk, cerk, karra, karra, karra.
Kara Başlı Kirazkuşu - Black-headed Bunting - Emberiza melanocephala
Güneydoğu Avrupa’daki tarım alanları ve çalılık kırların büyük ve çok belirgin çintesidir. Erkeği göz alıcı biçimde sarıdır, başlığı siyah, sırtı kızıl, kanat çizgisi ince ve beyaz renkli, gagası büyük ve mavimsidir. Dişisi daha açık renk ve daha mat, başlığı ise gridir. Ergeni dişisi ile aynıdır, başı ve sırtı ince çizgili, alt tarafı çizgisiz ve kirli sarı, kuyruk altı daha sarıdır. Sesi ‘çup’ ya da ‘zrit’. Ötüşü önce yavaş başlayıp daha sonra hızlanan ve tekrar yavaşlayan ıslığımsı bir cümleden ibarettir.
Kukumav - Little Owl - Athene noctua
Küçük, tıknaz, ‘sert’ bakışlı bir baykuştur. Düze yakın, uzun ve beyaz ‘kaşlarının’ üstünde yer alan alnı beneklidir; sarı gözlerinin kenarları siyahtır. Toprak kahverengisi gövdesinin alt tarafı daha beyazdır, sırtında beyaz benekler, alt tarafında ise çizgiler vardır. Gündüzleri sıklıkla ağaçların dallarında, direklerde, ahırların çatılarında ya da taş ve toprak yığınları üzerinde dimdik oturur. Uçuşu alçaktan, hızlı ve dalgalıdır. Gür, tiz ve hüzünlü bir ‘kii-iv’ ya da ‘iii-ov’; ötüşü ise tiz, uzun ve sorgulayan ötüştür.
Kocagöz - Stone-curlew - Burhinus oedicnemus
Gizemli, ürkek açık kahverengi bir yer kuşudur. Kafasının üzerinde açık renk çizgiler, kapalı kanadı üzerinde ise açık renk bir bant bulunur, bacakları uzun ve açık renktir. Gözünün altında ve üstünde açık renk bantlar bulunur ve koyu bir bıyığı vardır. Gözü büyük ve sarıdır, gaga dibi çok daha belirgin sardır ve yüzü beyazımsıdır. Uçuş sırasında daha uzun gövdeli ve kuyruklu görünür; kanatlarının orta kanat aynası açık renktir ve siyah uçları üzerinde beyaz lekeler vardır. Sesi gür ve çığlıksı bir ‘kuu-lii’, kip-ip-ip’.
Kaşıkçı - Spoonbill - Platalea leucorodia
Sığ suların büyük, beyaz, uzun adımlı, benzersiz gagalı ve balıkçıl benzeri bir kuşudur. İlkbaharda tepesi çalı görünümündedir ve göğsünün üst tarafında kirli sarı bir lekesi vardır. Gagası uzun, yassı ve incedir, yanlardan aşağı doğru hafifçe kıvrılır ve yuvarlak uca doğru genişler; erişkinlerde siyah ve ucu sarıdır, gençlerde pembe, ergenlerde ise tamamen siyahtır. Genç kuşların kanat uçları siyahtır. Kafasını ileri uzatarak güçlü ve kanatları düz bir biçimde uçar.
Kırlangıç - Swallow - Hirundo rustica
Zarif ve havadan dalarak beslenen bir kuştur. Sıklıkla yere yakın ve bir yandan diğer yana salınarak uçar. Üst tarafı çok koyu parlak mavi, alnı ve koyu mavi göğüs kuşağının çevrelediği boğazı kırmızımsı-kestane rengidir. Alt tarafı açık turuncu-kirli sarıdır. Kuyruğu derin çatallı, dış telekleri telimsi ve çok uzundur (özellikle yaşlı erkekte çok uzundur), kuyruk ortasında bir sıra oluşturan geniş beyaz lekeler vardır. Ev kırlangıcındaki beyaz kuyruk sokumu ya da kızıl kırlangıçtaki açık renk kuyruk sokumu kırlangıçta yoktur; kanatları ebabilden çok daha düzgün ve esnek, altı ise açık renktir. Gencinin rengi daha mat, yüzü ve boğazı daha açık renk, kuyruğu daha kısadır, telimsi ve uzun dış telekleri yoktur. Açık binalarda, müştemilatlarda ve açık garajlarda ürer; genellikle teller ve antenler üzerinde tüner. Sonbaharda sürüler halinde sazlıklarda tünerler. Sesi kısa ve tekrarlı bir ‘fit fit’ ya da ‘slif-it’; ötüşü karakteristik trilli, yumuşak ve cıvıltılıdır.
Sarıasma - Golden Oriole - Oriolus oriolus
Yaprakdöken ormanlar, nehir kenarındaki ağaçlar, korular ve fidanlıkların gizemli bir kuşudur. Ardıca benzer ancak ince yapılıdır. Erkeği göz alıcı derecede sarı ve siyah renkli, gagası pembedir. Dişisi erkeğine benzer ancak gagaya yakın siyahlıktan yoksundur, birçoğunun renkleri daha yeşil, kuyruk sokumları sarı, kanatları koyu renk ve alt tarafları açık renktir. Genci daha çizgilidir. Uçuşu derin kanat vuruşları ile hızlıdır. Sesi gür ve flütümsüdür ve kısa perde değişiklikleri içerir ‘ii-lo-vi’ ya da ‘viiidl-o’; ötüşü ise pes ve serttir ‘şaaak’.
Serçe - House Sparrow - Passer domesticus
Bahçeler, parklar ve tarlaların yaygın, girgin ve gürültücü kuşudur. Erkeğin üst tarafı çizgili kahverengi, alt tarafı düz gridir. Gri tepesinin kenarları kalın ve koyu pas kızılı-kırmızı, yanakları gri, gıdısı koyu siyahtır (yazın siyah gıdısı çok genişler). Dişisi soluk sarı-kahverengidir, üst tarafı açık renk çizgili, alt tarafı açık kirli sarıdır; gözünün gerisinde geniş ve açık renk bir çizgi vardır. Ötüşü çeşitli kısa, neşeli, cıvıltılı seslerinden ibaretttir.
Tepeli Pelikan - Dalmatian Pelican - Pelecanus crispus
Gri-beyaz renkli, çok iri bir su kuşudur. Genellikle tek başına ya da küçük gruplar halinde bulunur. Rengi mattır ve açık renk gözleri gri yüzünde belirgin değildir; üreme döneminde gerdan kesesi kırmızımsıdır. Tepesindeki tüyler hafif kıvırcıktır. Göğsü donuk pembemsi renktedir, ama gövdesinde pembe renk yoktur. Uçuşta kanat altı soluk gri renkli görünür ve ortasında daha soluk geniş bir bant vardır. Başını geniş ve köşeli göğsünün üstüne çekerek güçlü bir şekilde uçar. |